|
BAJVIT - Biografi |
||
|
Shtjefėn
Kostandin Gjeēovi |
||
|
|
GJEĒOVI Shtjefėn Kostandin (Mėhill Kostandin Gjeēi-Kryeziu, 1873-1929). Veprimtar i shquar i lėvizjes atdhetare, etnograf, arkeolog
dhe shkrimtar. Lindi nė Janjevė, nė njė
familje me
prejardhje nga Kryeziu i Pukės. Vazhdoi mėsimet nė kolegjin fetar tė
Troshanit (Lezhė) e mė pas nė Bosnjė. Zhguni i fratit dhe
detyrimet ndaj kishės nuk ia ndėrruan dot natyrėn e njė malėsori luftarak, me
dashuri tė flaktė pėr atdheun, pėr popullin dhe pėr kulturėn e tij
tė lashtė. Nė Kurbin mė 1906 u ngrit me forcė nė
mbrojtje tė luftėtarėve tė lirisė, kur shėrbente nė Gomsiqe tė Mirditės, mė
1909-1912 mori pjesė gjallėrisht nė organizimin e kryengritjes antiosmane nė
ato anė dhe vetė u radhit nė ēetat e luftėtarėve tė lirisė; u ngrit mė 1914
me guxim kundėr grabitjeve, pėrdhunimeve e padrejtėsive qė bėnte nė popull
ushtria pushtuese austro-hungareze; mė 1920 mori pjesė nė luftėn pėr
ēlirimin e
Vlorės nga pushtuesit italianė. Nė Zara tė Dalmacisė, nė
Pejė, nė Gjakovė luftoi kundėr synimeve shkombėtarizuese tė serbomėdhenjve
ndaj popullsisė e kulturės shqiptare. Pėr kėtė arsye e vranė
serbomėdhenjtė nė Zym tė Gjakovės. Shkrimet letrare e
shkencore tė Shtjefėn Gjeēovit i pėrshkojnė ndjenjat e atdhetarisė, idetė e
pėrparimit tė vendit nėpėrmjet dijes e kulturės. Mė 1910
botoi veprėn morale-didaktike Agimi i Gjytetnisė. Ėshtė
ndėr autorėt e parė tė dramės shqipe me Dashtunia e Atdheut (1901).
Nė shkrimet e mbetura tė pabotuara, ndihen
shqetėsimet e autorit pėr problemet kombėtare e shoqėrore.("Shqiptari
ngadhnjyes"
1904; "Princi i Dibrave apo Mojs Golemi"
1904; "Mėnera e Prezės"1902,
"Pėrkrenarja e Skėnderbeut", etj).
Ndihmesėn
mė tė rėndėsishme Shtjefėn Gjeēovi e dha nė fushėn e etnografisė.
Me
njė punė shumėvjeēare pėrgatiti pėr botim veprėn madhore Kanuni i Lekė
Dukagjinit (Shkodėr, 1933), qė e bėri tė njohur nė botėn shkencore.
Ka lėnė gjithashtu shkrime tė shumta, tė botuara e tė pabotuara, pėr doke e
zakone tė lindjes, tė martesės e tė vdekjes, pėr gjėmėn, pėr mikpritjen e
besėn shqiptare, pėr pėrshėndetje e fjalė tė urta, por mė sė shumti u mor me
tė drejtėn zakonore tė popullit tonė. Nė punimet e tij bėri pėrpjekje t'i lidhte
mitet e besimet e lashta vendase tė popullit tonė me ato trako-ilire e pellazge.
U interesua pėr
arkeologjinė, mblodhi disa qindra objekte arkeologjike dhe bėri disa shkrime
nė kėtė fushė. |
|
|
/
/
/
bravenet.com